शिवताण्डवस्तोत्रम्

जटाटवीगलज्जलप्रवाहपावितस्थले गलेऽवलम्ब्य लम्बितां भुजङ्गतुङ्गमालिकाम्। डमड्डमड्डमड्डमन्निनादवड्डमर्वयं चकार चण्डताण्डवं तनोतु नः शिवः शिवम्॥१॥

Jataatavi galaj jala pravaaha paavita sthaleGale avalambya lambitaam bhujanga tunga maalikaamDamad damad damad daman ninaada vad damarvayamChakaara chanda taandavam tanotu nah Shivah Shivam

जटाकटाहसम्भ्रमभ्रमन्निलिम्पनिर्झरी- विलोलवीचिवल्लरीविराजमानमूर्द्धनि। धगद्धगद्धगज्ज्वलल्ललाटपट्टपावके किशोरचन्द्रशेखरे रतिः प्रतिक्षणं मम॥२॥

Jataa kataaha sambhrama bhraman nilimpa nirjhariVilola veechi vallari viraajamaana moordhaniDhagad dhagad dhagaj jvalal lalaata patta paavakeKishora chandra shekhare ratih pratikshanam mama

धराधरेन्द्रनन्दिनीविलासबन्धुबन्धुर- स्फुरद्दिगन्तसन्ततिप्रमोदमानमानसे। कृपाकटाक्षधोरणीनिरुद्धदुर्धरापदि क्वचिद्दिगम्बरे मनो विनोदमेतु वस्तुनि॥३॥

Dharaadharendra nandini vilaasa bandhu bandhuraSphurad diganta santati pramodamaana maanaseKripaa kataaksha dhorani niruddha durdharaapadiKvachid digambare mano vinodam etu vastuni

कुछ पाठों में 'क्वचिच्चिदम्बरे' गाया जाता है।

जटाभुजङ्गपिङ्गलस्फुरत्फणामणिप्रभा- कदम्बकुङ्कुमद्रवप्रलिप्तदिग्वधूमुखे। मदान्धसिन्धुरस्फुरत्त्वगुत्तरीयमेदुरे मनो विनोदमद्भुतं बिभर्तु भूतभर्तरि॥४॥

Jataa bhujanga pingala sphurat phanaa mani prabhaaKadamba kunkuma drava pralipta dig vadhoo mukheMadaandha sindhura sphurat tvag uttareeya medureMano vinodam adbhutam bibhartu bhoota bhartari

कुछ पाठों में 'मदान्ध सिन्धुरासुर त्वग्' गाया जाता है।

सहस्रलोचनप्रभृत्यशेषलेखशेखर- प्रसूनधूलिधोरणीविधूसराङ्घ्रिपीठभूः। भुजङ्गराजमालया निबद्धजाटजूटकः श्रियै चिराय जायतां चकोरबन्धुशेखरः॥५॥

Sahasra lochana prabhrity ashesha lekha shekharaPrasoona dhooli dhorani vidhoosaraanghri peetha bhoohBhujanga raaja maalayaa nibaddha jaata jootakahShriyai chiraaya jaayataam chakora bandhu shekharah

'श्रियै' की जगह 'श्रिये' भी गाया जाता है।

ललाटचत्वरज्वलद्धनञ्जयस्फुलिङ्गभा- निपीतपञ्चसायकं नमन्निलिम्पनायकम्। सुधामयूखलेखया विराजमानशेखरं महाकपालि सम्पदे शिरो जटालमस्तु नः॥६॥

Lalaata chatvara jvalad dhananjaya sphulingabhaaNipeeta pancha saayakam naman nilimpa naayakamSudhaa mayookha lekhayaa viraajamaana shekharamMahaakapaali sampade shiro jataalam astu nah

एक प्रचलित पाठ है 'महः कपालि सम्पदे सरिज् जटालम् अस्तु नः'।

करालभालपट्टिकाधगद्धगद्धगज्ज्वल- द्धनञ्जयाहुतीकृतप्रचण्डपञ्चसायके। धराधरेन्द्रनन्दिनीकुचाग्रचित्रपत्रक- प्रकल्पनैकशिल्पिनि त्रिलोचने रतिर्मम॥७॥

Karaala bhaala pattikaa dhagad dhagad dhagaj jvalaDdhananjayaahuti krita prachanda pancha saayakeDharaadharendra nandini kuchaagra chitra patrakaPrakalpanaika shilpini trilochane ratir mama

नवीनमेघमण्डलीनिरुद्धदुर्धरस्फुरत्- कुहूनिशीथिनीतमःप्रबन्धबद्धकन्धरः। निलिम्पनिर्झरीधरस्तनोतु कृत्तिसिन्धुरः कलानिधानबन्धुरः श्रियं जगद्धुरन्धरः॥८॥

Naveena megha mandali niruddha durdhara sphuratKuhoo nisheethini tamah prabandha baddha kandharahNilimpa nirjhari dharas tanotu kritti sindhurahKalaa nidhaana bandhurah shriyam jagad dhurandharah

प्रफुल्लनीलपङ्कजप्रपञ्चकालिमप्रभा- ऽवलम्बिकण्ठकन्दलीरुचिप्रबद्धकन्धरम्। स्मरच्छिदं पुरच्छिदं भवच्छिदं मखच्छिदं गजच्छिदान्धकच्छिदं तमन्तकच्छिदं भजे॥९॥

Praphulla neela pankaja prapancha kaalima prabhaaValambi kantha kandali ruchi prabaddha kandharamSmara chhidam pura chhidam bhava chhidam makha chhidamGaja chhidaandhaka chhidam tam antaka chhidam bhaje

अखर्वसर्वमङ्गलाकलाकदम्बमञ्जरी- रसप्रवाहमाधुरीविजृम्भणामधुव्रतम्। स्मरान्तकं पुरान्तकं भवान्तकं मखान्तकं गजान्तकान्धकान्तकं तमन्तकान्तकं भजे॥१०॥

Akharva sarva mangalaa kalaa kadamba manjariRasa pravaaha maadhuri vijrimbhanaa madhu vratamSmaraantakam puraantakam bhavaantakam makhaantakamGajaantakaandhakaantakam tam antakaantakam bhaje

जयत्वदभ्रविभ्रमभ्रमद्भुजङ्गमश्वस- द्विनिर्गमत्क्रमस्फुरत्करालभालहव्यवाट्। धिमिद्धिमिद्धिमिद्ध्वनन्मृदङ्गतुङ्गमङ्गल- ध्वनिक्रमप्रवर्तितप्रचण्डताण्डवः शिवः॥११॥

Jayatv adabhra vibhrama bhramad bhujangama shvasaDvinirgamat krama sphurat karaala bhaala havya vaatDhimid dhimid dhimid dhvanan mridanga tunga mangalaDhvani krama pravartita prachanda taandavah Shivah

कुछ पाठों में 'धिमिं धिमिं धिमिं ध्वनन्' गाया जाता है।

दृषद्विचित्रतल्पयोर्भुजङ्गमौक्तिकस्रजोर्- गरिष्ठरत्नलोष्ठयोः सुहृद्विपक्षपक्षयोः। तृणारविन्दचक्षुषोः प्रजामहीमहेन्द्रयोः समप्रवृत्तिकः कदा सदाशिवं भजाम्यहम्॥१२॥

Drishad vichitra talpayor bhujanga mauktika srajorGarishtha ratna loshthayoh suhrid vipaksha pakshayohTrinaaravinda chakshushoh prajaa mahee mahendrayohSama pravrittikah kadaa Sadaashivam bhajaamy aham

कदा निलिम्पनिर्झरीनिकुञ्जकोटरे वसन् विमुक्तदुर्मतिः सदा शिरःस्थमञ्जलिं वहन्। विलोललोललोचनो ललामभाललग्नकः शिवेति मन्त्रमुच्चरन् कदा सुखी भवाम्यहम्॥१३॥

Kadaa nilimpa nirjhari nikunja kotare vasanVimukta durmatih sadaa shirahstham anjalim vahanVilola lola lochano lalaama bhaala lagnakahShiveti mantram uchcharan kadaa sukhee bhavaamy aham

निलिम्पनाथनागरीकदम्बमौलमल्लिका- निगुम्फनिर्भरक्षरन्मधूष्णिकामनोहरः। तनोतु नो मनोमुदं विनोदिनीमहर्निशं परश्रियः परं पदं तदङ्गजत्विषां चयः॥१४॥

Nilimpa naatha naagari kadamba maula mallikaaNigumpha nirbhara ksharan madhooshnikaa manoharahTanotu no mano mudam vinodineem aharnishamParashriyah param padam tad angaja tvishaam chayah

प्रचण्डवाडवानलप्रभाशुभप्रचारणी महाष्टसिद्धिकामिनीजनावहूतजल्पना। विमुक्तवामलोचनाविवाहकालिकध्वनिः शिवेति मन्त्रभूषणा जगज्जयाय जायताम्॥१५॥

Prachanda vaadavaanala prabhaa shubha prachaaraniMahaashta siddhi kaamini janaavahoota jalpanaaVimukta vaama lochanaa vivaaha kaalika dhvanihShiveti mantra bhooshanaa jagaj jayaaya jaayataam

इमं हि नित्यमेवमुक्तमुत्तमोत्तमं स्तवं पठन्स्मरन्ब्रुवन्नरो विशुद्धिमेति सन्ततम्। हरे गुरौ सुभक्तिमाशु याति नान्यथा गतिं विमोहनं हि देहिनां सुशङ्करस्य चिन्तनम्॥१६॥

Imam hi nityam evam uktam uttamottamam stavamPathan smaran bruvan naro vishuddhim eti santatamHare gurau subhaktim aashu yaati naanyathaa gatimVimohanam hi dehinaam Sushankarasya chintanam

पूजावसानसमये दशवक्त्रगीतं यः शम्भुपूजनपरं पठति प्रदोषे। तस्य स्थिरां रथगजेन्द्रतुरङ्गयुक्तां लक्ष्मीं सदैव सुमुखीं प्रददाति शम्भुः॥१७॥

Poojaavasaana samaye dasha vaktra geetamYah Shambhu poojana param pathati pradosheTasya sthiraam ratha gajendra turanga yuktaamLakshmeem sadaiva sumukheem prada daati Shambhuh

कुछ पाठों में 'लक्ष्मीं प्रसाद समये प्रददाति शम्भुः' गाया जाता है।